Właścicielami nieruchomości mieszkalnej lub gruntowej są osoby posiadające do niej prawa własności. Prawa te zapisywane są w dokumentach takich, jak akty własności czy księgi wieczyste. Są one niezbędne do obrotu nieruchomością lub jej podziału na mniejsze części. Do podziału nieruchomości najczęściej dochodzi w wyniku spraw spadkowych.

Podział nieruchomości mieszkalnej

Główną przyczyną podziału nieruchomości mieszkalnej jest dziedziczenie jedynie jej części w spadku. W przypadku mieszkań najczęściej podział ten jest umowny i jedynie zapisany w księdze wieczystej. Jednak sytuacje fizycznego podziału domu nie są rzadkością. Braki na rynku mieszkaniowym i wygórowane ceny lokali zmuszają wielu ludzi do szukania tańszych alternatyw. Jedną z nich jest kupowanie wydzielonych pięter domów jednorodzinnych jako niezależnych lokali. Mieszkania tego typu muszą mieć oddzielną własność, potwierdzoną dokumentacją prawną opisującą do kogo i na jakich prawach należą. Pozwala ona na użytkowanie i obrót daną nieruchomością. Najważniejszym dokumentem, który powinien się w niej znaleźć, jest akt własności. Może to również być inny dokument potwierdzający prawo własności. Równie ważny jest też wypis z księgi wieczystej dla danej nieruchomości. W księdze wieczystej znajdują się dane właściciela, adres nieruchomości, wszelkie dane techniczne takie, jak  powierzchnia czy ilość izb. W odpowiedni dział księgi wpisywane jest również ewentualne zadłużenie zaciągnięte na hipotekę lokalu. Obecnie księgi wieczyste gromadzone są w ogólnie dostępnym internetowym wykazie. Aby skorzystać z tego zbioru, należy znać numer księgi. Można go uzyskać w sądowym wydziale ksiąg wieczystych. Należy pamiętać, że sądem właściwym będzie sąd znajdujący się w tym samym rejonie co nieruchomość.

Podział nieruchomości gruntowej

Przy podziale działki na mniejsze części najważniejszą rzeczą jest ustalenie jej dokładnych granic. Większość gruntów jest urzędowo zewidencjonowanych. Granice działek są naniesione na mapy, które można odnaleźć w Internecie. Jednak zdarzają się sytuacje, że punkty stałe wyznaczające te granice nie istnieją, ponieważ z biegiem czasu uległy zatarciu. Jeżeli zachowały się archiwalne dane dotyczące dawnych granic, można je odtworzyć. Jeżeli ich nie ma, należy wyznaczyć nowe punkty graniczne i nanieść je na mapy. Odtwarzanie starych granic często ma miejsce podczas sporu granicznego. Z pomocą geodety można odnaleźć istniejące granice działki. Znając je, można przystąpić do jej podziału. Osobą kompetentną do wyznaczenia granic nowo wydzielanych działek jest uprawniony geodeta. Po wyznaczeniu linii podziału nowych działek można przystąpić do ich rejestracji. W tym celu należy zgromadzić odpowiednią dokumentację, nazywaną dokumentacją do celów prawnych. Składa się ją w odpowiednim urzędzie lub w sądzie. W dokumentacji tej powinien znaleźć się akt własności, wpisy do rejestru gruntów, wyciągi z wpisów do ksiąg wieczystych oraz mapy. W ich przygotowaniu warto skorzystać z pomocy firm geodezyjnych takich, jak GKN PROJEKT. Zgromadzenie wymaganej dokumentacji jest procesem długotrwałym i żmudnym.